Prioritaire investeringsopgave: Voldoende havenruimte voor toekomst havens en industrie

De haven en industrie in het Noordzeekanaalgebied zijn cruciaal voor de (inter)nationale handel én de energietransitie. Hier komen energie, grondstoffen en goederenstromen samen, en werken bedrijven dagelijks aan oplossingen voor een toekomstbestendige industrie en circulaire economie. Daarmee is dit gebied niet alleen een economische motor, maar ook een sleutelregio voor de verduurzaming van Nederland en Europa. Om deze functie te behouden is voldoende ruimte nodig voor havens, industrie en energieprojecten.

Koen Overtoom, CEO Port of Amsterdam: “De ruimte in het NZKG is schaars. De energietransitie en de ontwikkeling van nieuwe industrie vragen om ruimte én slimme inrichting van het gebied. Juist hier moeten we plek maken voor de industrie van de toekomst: voor offshore wind, waterstof, circulaire ketens en schone logistiek. Dit is een gezamenlijke opgave, anders lopen investeringen vast en missen we kansen om de energietransitie te versnellen. Dit vraagt om duidelijke keuzes en samenwerking tussen Rijk en regio.”

Tjeerd van der Voorn, directeur Zeehaven IJmuiden: “Het NZKG heeft een unieke ligging. Zee, industrie en innovatie komen hier samen. Dit gebied barst van de potentie. Juist daarom moeten we de schaarse ruimte slim en toekomstgericht benutten. Door samenwerking, focus en daadkracht van alle betrokken partijen kunnen we bouwen aan een duurzame, sterke regio.”

De volgende projecten laten zien hoe schaarse ruimte vandaag wordt ingezet voor de industrie van de toekomst. En waar de komende jaren keuzes nodig zijn om dit mogelijk te blijven maken:

  • Energiehaven IJmond

    Aan de zeezijde van het Noordzeekanaal, bij de sluizen van IJmuiden, realiseren Rijk en regio de Energiehaven IJmond: een 16 hectare grote installatiehaven voor windparken op zee. Deze haven wordt een cruciale schakel in de aanleg en het onderhoud van offshore windparken en draagt direct bij aan de nationale doelstellingen voor duurzame energie.

  • Zeehavens IJmond
    Om deze schaarse ruimte zo goed mogelijk te benutten, wordt ingezet op het versterken en herstructureren van bestaande havengebieden. Dat betekent investeren in kades en infrastructuur, én het gericht beschikbaar houden van haven- en kadegebonden locaties voor bedrijven die afhankelijk zijn van water en cruciaal zijn voor energie, industrie en logistiek.

  • HoogTij en Westpoort
    Ook in gebieden als HoogTij en Westpoort wordt gekeken hoe ruimte beter benut kan worden voor de industrie van de toekomst. Mochten grote, strategische grondposities voor havenontwikkeling beschikbaar komen, kan door de samenwerkende partners in het NZKG en het Rijk onderzocht worden of verwerving mogelijk is.

Voldoende havenruimte voor de toekomst van haven en industrie is een van de belangrijkste projecten uit de gezamenlijke koers ‘het Ontwikkelperspectief Noordzeekanaalgebied’. Op 1 december 2025 stelde het Bestuursplatform Noordzeekanaalgebied (NZKG) de Regionale Investeringsagenda (RIA) 1.0vast. Met daarin de belangrijkste investeringsbehoeften voor de komende jaren; projecten van nationaal belang die bijdragen aan een gezondere, meer leefbare en toekomstbestendige regio. De RIA spitst zich toe op 5 prioritaire investeringsopgaven die we de komende tijd uitlichten. Dit is de 3e opgave uit deze reeks.