ZEECRUISE IN HET NOORDZEEKANAALGEBIED

STAND VAN ZAKEN OPSTELLEN BELEIDSVISIE

Het Bestuursplatform NZKG heeft op 15 november 2018 de bestuursopdracht ‘Zeecruise in het NZKG’ vastgesteld. Uitgangspunt is het behoud van de zeecruise in het NZKG. Begin 2019 zijn een regionale projectgroep geformeerd en werkgroepen voor de thema’s toerisme, economie, duurzaamheid en locaties. In april 2019 heeft het bestuursplatform ingestemd met de per beleidsthema geformuleerde uitgangspunten, voorgestelde onderzoeken en de werkwijze. In juli 2019 heeft het platform kennis genomen van de tussenresultaten. Ook hebben de leden ingestemd met het nader onderzoeken van drie locaties als mogelijke optie voor de realisatie van additionele en/of vervangende terminalcapaciteit: Veemkade (bestaande PTA) en de Coenhaven in Amsterdam en de IJmondhaven in IJmuiden. Voor PTA is ingestemd met onderzoek naar drie scenario’s: handhaven, beperken en opheffen.

In november 2019 heeft het bestuursplatform kennis genomen van de onderzoeksresultaten en de daarop gebaseerde (deel) conclusies voor de verschillende thema’s. Daarnaast heeft het platform geconstateerd dat het (mogelijk) beleid voor de zeecruise, cq. de beschikbare locaties daarvoor in Amsterdam, sterk gekoppeld is aan de besluitvorming over de nieuwe IJ-oeververbinding(en) in Amsterdam.

Daarom heeft het platform besloten de beleidsrichting voor de zeecruise pas definitief uit te werken nadat er bestuurlijke besluitvorming is over het advies dat de ‘Adviescommissie Oeververbindingen Rijkswateren Amsterdam’ gaat uitbrengen. Dit advies wordt medio 2020 verwacht, de besluitvorming daarover eind 2020. Besloten is dit advies, parallel aan het werk van de adviescommissie, regionaal niveau verder te werken voor de relevante thema’s toerisme en duurzaamheid, en op lokaal niveau de drie locaties nader te onderzoeken op haalbaarheid.

Zeecruiseschip in de Noordersluis in IJmuiden. Foto: Ben Rijks Ventura.

Relatie met andere projecten:
Haven-Stad, Sprong over het IJ, Ontwikkeling Averijhaven, Zeetoegang IJmond, Transformatie specifieke locaties, Groen en Landschap NZKG en Houtrakpolder.

Mijlpalen:
• uitwerking thema’s toerisme en duurzaamheid zeecruise, juli 2020;
• onderzoek locaties zeecruise, inclusief financiële verkenning, juli 2020;
• advies Commissie IJ-oeververbindingen, juli 2020;
• besluit IJ-oeververbinding Amsterdam en Rijk, december 2021;
• opstellen conceptbeleidsvisie Zeecruise NZKG, december 2021;
• consultatie en inspraak, maart 2021;
• vaststellen beleid door bestuursplatform/gemeenteraden NZKG, juli 2021.

ONDERZOEKSRESULTATEN KORT SAMENGEVAT

Het aantal (toeristische) bezoekers aan de regio blijft stijgen. In Amsterdam is deze toename het sterkst. In 2018 waren dit circa twintig miljoen bezoekers, een stijging van zestien procent sinds 2016. De zeecruise draagt twee procent bij aan het totale bezoek. Op het aandeel buitenlandse bezoekers is dat drie procent. Deloitte heeft onderzoek verricht naar de economische waarde van de zeecruise in 2018 (nulmeting) en 2030 (marktpotentie), onderscheiden naar Amsterdam, de MRA en nationaal. Daarbij zijn voor 2030 drie scenario’s bekeken voor de toekomst van de bestaande passagiersterminal in Amsterdam (PTA): handhaven, beperken en opheffen. De maximale variant (PTA behouden en investeren in Coenhaven en IJmondhaven) levert het NZKG in 2030 een toegevoegde waarde (direct en indirect) op van 227 miljoen euro. In de minimale variant (PTA opheffen en niet investeren in Coen- en IJmondhaven) bedraagt dit 77 miljoen euro. In 2018 bedroeg de toegevoegde waarde 156 miljoen euro. TNO heeft, met input van Starcrest, onderzoek verricht naar de emissies door de zeecruise. Hieruit blijkt dat er in 2018, en bij gelijkblijvende normen ook in 2030, geen overschrijding van grenswaarden (stikstof, zwavel en fijnstof) is. In combinatie met andere bronnen zou dit plaatselijk wel het geval kunnen zijn. Nader onderzoek is nodig om de haalbaarheid van de duurzaamheidsambities, die verder gaan dan de wettelijke normen, in beeld te brengen.

De bestaande capaciteit van de terminal in Amsterdam bedraagt 190 en die in IJmuiden 70 aanlopen per jaar. De groeiambitie van de terminals voor 2030 bedraagt respectievelijk 250 en 90 calls, en blijft daarmee onder de veronderstelde autonome groei. Om deze ambitie te realiseren is aanvullende kade- en terminalcapaciteit nodig. De zoektocht naar extra capaciteit heeft, naast de bestaande locaties, slechts één nieuwe locatie opgeleverd. Dit is de Coenhaven in Amsterdam. Vervolgonderzoek moet uitwijzen of, en op welke wijze, de ambitie van 340 aanlopen per jaar in het NZKG kan worden gerealiseerd De toekomst van de PTA, mede in relatie tot nieuwe IJ-oever verbindingen, speelt daarin een substantiële rol.

Doelstelling:

het inzichtelijk maken van de met de zeecruise samenhangende maatschappelijke baten en lasten op regionaal niveau. Op basis hiervan een evenwichtige beleidsvisie opstellen voor een verantwoorde ontwikkeling van de zeecruise in het NZKG.

Trekker:

Bestuursplatform NZKG.

Betrokken partijen:

Partners Bestuursplatform NZKG.